Ambalaj sahteciliği nasıl önlenir? Görünür ve görünmez güvenlik yöntemleri

Kopya ambalajı önlemek için riskin yolu, baskı zinciri, görünür ve görünmez güvenlik yöntemleri ve sahadaki kontrol: altı adımlı bir önleme planı.

Ambalaj sahteciliği, bir markanın kutusunun, etiketinin ya da şişesinin izinsiz kopyalanması ya da gerçek ambalajın başka bir ürün için yeniden kullanılmasıdır. Önlemenin yolu tek bir güvenlik özelliği seçmek değil; kopyanın hangi yoldan çıktığını görüp baskı zincirini kapatan, görünür ve görünmez yöntemleri farklı kontrol edenlere dağıtan ve sahadaki kontrolü kayda bağlayan bir plan kurmaktır. Grafex, ambalaj tasarımına görünmez bir dijital imza ekleyen ve ürünün orijinalliğinin akıllı telefonla doğrulanmasını sağlayan bir ürün doğrulama teknolojisidir; bu rehberde planın her adımını ve Grafex'in bu planın neresinde durduğunu anlatıyoruz.

Ambalaj sahteciliği neden ayrıca ele alınmalı?

Sahte ürün çoğu zaman ambalajıyla birlikte değil, ambalajı sayesinde satılır. Europol ile EUIPO'nun 2022 fikrî mülkiyet suçları tehdit değerlendirmesi bunu birkaç açıdan gösterir:

  • 2020'de AB'nin dış sınırında el konulan sahte ürünler arasında en sık karşılaşılan kategori ambalaj malzemesiydi.
  • Ambalaj malzemesi, logo ve etiketler genellikle sahte ürünlerden ayrı sevk ediliyor ve ürünle sonradan birleştiriliyor.
  • Raporun ifadesiyle pek çok durumda sahte ambalaj gerçeğinden ayırt edilemiyor ve bazı ihlaller bu yüzden fark edilmiyor.
  • Yetkililer, kopya etiket ve ambalajı yüksek çözünürlükte basan yazıcılar ile toplanan gerçek boş şişeleri yeniden dolduran tesisler buldu.

Bu tablo iki sonuç doğurur. Birincisi, ambalaj kopyacının elindeki en değerli parçadır; korumayı ambalajın kendisine koymak gerekir. İkincisi, kopyanın tek bir yolu yoktur; her yola farklı bir önlem karşılık gelir.

Kopya ambalaj hangi yollardan çıkar?

YolNasıl olur?Önce ne işe yarar?
Tarama ve yeniden baskıGerçek kutu ya da etiket taranır, yüksek çözünürlükle yeniden basılırKopyaya taşınmayan ya da kopyada bozulan bir özellik
Benzer tasarımAmbalaj birebir değil, gözü yanıltacak kadar benzer üretilirReferansla karşılaştırma ve doğrulama
Fazla basımOnaylı dosyadan matbaada kayıt dışı ambalaj basılırBasım sayımı, fire ve kalıp kontrolü
Gerçek ambalajın yeniden kullanımıBoş şişe ya da kutu toplanıp başka içerikle doldurulurKurcalanma kanıtı ve laboratuvar

Tablonun son iki satırı önemlidir: orada ambalajın kendisi gerçektir. Fazla basılan ambalaj markanın dosyasındaki her özelliği taşır; yeniden doldurulan şişe de gerçek bir şişedir. Bu yüzden önleme planı yalnızca güvenlik özelliklerinden oluşmaz, matbaayla ve sahayla ilgili adımları da içerir. Fazla basım ile kopyayı ayırmayı kopya ambalaj mı, fazla basım mı yazısında ayrıntılı anlattık.

Görünür ve görünmez yöntemler arasındaki fark nedir?

EUIPO'nun sahteciliğe karşı teknoloji rehberi görünür (overt) özellikleri, araç ya da eğitim olmadan sıradan bir kişinin fark edebildiği özellikler olarak; görünmez (covert) özellikleri ise hemen fark edilmeyen ve ancak ek bir araç ya da eğitimle görülebilen özellikler olarak tanımlar.

Görünür yöntemler hologram, renk değiştiren mürekkep ve kurcalanma bandı gibi öğelerdir. Güçlü yanları rafta görünmeleri, ürünün korunduğu mesajını vermeleri ve kontrol için araç gerektirmemeleridir. EUIPO'ya göre hologram renkli yazıcı, tarayıcı ya da kamerayla çoğaltılamaz; bu, tarayıp basan kopyacıyı eler. Aynı rehber, hologramın başarılı biçimde doğrulanması için orijinalinin bilinmesi gerektiğini de yazar. Görünür bir yöntemi seçerken kontrol edenin elinde karşılaştıracağı bir referans olup olmayacağı sorulmalıdır. Hologramın taklit yollarını hologram etiket taklit edilir mi yazısında ele aldık.

Görünmez yöntemler UV ya da IR mürekkepleri, dijital filigranlar, kopya tespit desenleri ve baskıya gömülü imzalardır. Güçlü yanları, kopyacının neyi taklit edeceğini görmemesidir. Karşılığında kontrol edenin bir araca ya da uygulamaya ihtiyacı vardır. Mürekkep ile baskıya gömülü imzanın farkını görünmez mürekkep mi, dijital imza mı yazısında karşılaştırdık.

İki grup birbirinin alternatifi değildir. Görünür yöntem caydırır ve tüketiciye bir işaret verir; görünmez yöntem kopyayı orijinalden ayırır. Çoğu önleme planı ikisini birlikte kullanır.

Önleme planı nasıl kurulur?

  1. Riskin yolunu belirleyin. Şikâyetlere, iadelere ve saha bulgularına bakarak sorunun tarama ve yeniden baskı mı, fazla basım mı, yeniden dolum mu olduğunu ayırın. Aynı marka için birden fazla yol da olabilir.
  2. Baskı zincirini kapatın. Onaylı dosyanın kimde olduğunu, her işte üretilen, teslim edilen, fire olan ve imha edilen adetlerin raporlanmasını, kalıpların nerede saklandığını ve matbaa ya da malzeme değişikliğinin önceden bildirilmesini sözleşmeye yazın. Maddeleri baskı şartnamesi yazısında topladık.
  3. Görünür katmanı seçin. Rafta caydırıcılık ve tüketiciye bir işaret istiyorsanız hologram ya da renk değiştiren mürekkep; ambalajın açılıp açılmadığını göstermek istiyorsanız kurcalanma kanıtı.
  4. Görünmez katmanı seçin. Bu katmanın işi kopyayı ayırmaktır. Tedarikçiye sorulacak soru tektir: "Ambalajımız taranıp yeniden basılırsa okuma ne gösteriyor?" Cevabı kendi ambalajınızla yapılan bir testle görün.
  5. Kontrol edeni ve aracını belirleyin. Kalite ekibi, bayi, mağaza çalışanı ve tüketici için kimin, hangi araçla ve ne zaman kontrol yapacağını yazın. Lamba gerektiren bir özellik tüketiciye, referans gerektiren bir özellik de referansı olmayan bayiye uygun değildir.
  6. Kontrolü kayda bağlayın ve pilotla başlayın. Kontrol sonuçlarının nerede toplanacağını belirleyin; şüpheli sonuçların hangi bölgede ve kanalda yoğunlaştığı ancak kayıtla görünür. Yapıyı önce tek bir ürün ya da partide deneyin.

ISO 22383:2020 bu sırayı destekler: standart, kuruluşların bir sahtecilik risk değerlendirmesi yaptıktan sonra hangi doğrulama öğelerini kullanacaklarına karar vermelerine yardımcı olacak performans ölçütleri ve değerlendirme yöntemi sunar.

Hangi yöntem hangi riske karşı işe yarar?

RiskGörünür yöntemGörünmez yöntemSüreç önlemi
Tarama ve yeniden baskıHologram bu yolu zorlaştırırKopyada taşınmayan işaret kopyayı ayırırSaha kontrolü
Benzer tasarımReferans varsa fark edilirİşaret yoksa doğrulamadan geçmezSaha kontrolü
Fazla basımGerçek etiket taşır, ayırmazGerçek dosyadan basıldığı için ayırmazBasım sayımı ve fire imhası
Yeniden dolumKurcalanma kanıtı açılmayı gösterirAmbalaj gerçek olduğu için ayırmazLaboratuvar analizi

Tablo, hiçbir yöntemin bütün satırları tek başına kapatmadığını gösterir. Kopyalanmaya karşı mutlak koruma sağlayan bir özellik yoktur; amaç kopyalamayı zorlaştırmak ve kopya piyasaya çıktığında erken fark etmektir. Katmanların nasıl birleştirileceğini ambalaj güvenliği rehberinde daha geniş biçimde anlattık.

Önleme planının işlediği nasıl anlaşılır?

Plan çalışıyorsa birkaç şey görünür hâle gelir: sahadaki kontrollerin kaçının şüpheli sonuç verdiği, bu sonuçların hangi şehir ve kanalda toplandığı, matbaa sayımlarında açık kalan adet olup olmadığı ve müşteri şikâyetlerinin bir kontrol kaydıyla birlikte gelip gelmediği. Bu göstergeler takip edilmiyorsa güvenlik özelliği ambalajda olsa bile marka kopyayı ancak şikâyet geldiğinde öğrenir.

Grafex bu planın neresinde durur?

Grafex, planın dördüncü, beşinci ve altıncı adımlarında çalışır. Görünmez imza mevcut ambalaj tasarımının içine, baskı yöntemine ve malzemeye uygun biçimde yerleştirilir; ambalaja yeni bir görsel öğe, logo ya da kod eklenmez ve ambalaj mevcut hatta basılır. İmza markaya özel bir anahtardan üretildiği için imzayı taşımayan ya da anahtarla eşleşmeyen ambalaj doğrulamada orijinal sonucu almaz; bu anlamda ambalaj kopyalanmaya dirençli hâle gelir. Firma ekipleri, bayiler ve tüketiciler ürünü akıllı telefonla okutur, her okuma tarih ve konumla kayda geçer.

Planın diğer adımları da yerinde kalır: fazla basılan ambalaj imzayı taşır, yeniden doldurulan gerçek ambalaj da orijinal sonucunu verir. Bu iki risk için matbaa sayımı, kurcalanma kanıtı ve laboratuvar planın parçası olarak kalır. Grafex bir Spectrace ürünüdür. Kurulumun nasıl ilerlediği çalışma sürecimiz sayfasında, kapsam çözümler sayfasında.

Sık sorulan sorular

Ambalaj sahteciliğini tamamen önlemek mümkün mü?

Hiçbir güvenlik özelliği kopyalanmaya karşı mutlak koruma sağlamaz. Gerçekçi hedef, kopyalamayı zorlaştırmak, kopyayı orijinalden ayırabilmek ve piyasaya çıktığında erken fark etmektir.

Küçük bir marka nereden başlamalı?

En çok kopyalanan ürün ve en yüksek risk taşıyan kanalla. Matbaa sözleşmesindeki sayım ve bildirim maddeleri düşük maliyetli bir ilk adımdır; doğrulama katmanı önce tek bir ürün ya da partide denenebilir.

Görünür yöntem mi daha etkili, görünmez yöntem mi?

İkisi farklı işler görür. Görünür yöntem rafta caydırır ve araç gerektirmez; görünmez yöntem kopyayı orijinalden ayırır ama bir araç ya da uygulama gerektirir. Çoğu plan ikisini birlikte kullanır.

Ambalaj tasarımını değiştirmek gerekir mi?

Yönteme bağlıdır. Hologram gibi ayrıca uygulanan öğeler için tasarımda genellikle yer ayrılır. Grafex'in görünmez imzası mevcut tasarımın içine yerleştiği için renk, logo ve yazı düzeni aynı kalır.

Kaynaklar

Görüşme talebi

Ambalajınız için doğru imza yöntemi, ihtiyaç analiziyle belirlenir.

İlk görüşmede ürün, satış kanalları ve karşılaşılan riskler değerlendirilir; bu değerlendirmeye uygun yöntem önerilir.

Görüşme talep edin